Nadal Bergamo, Citta Alta

 W poprzednim odcinku dotarliśmy do klasztoru Św. Farnciszka i stąd będziemy kontynuować nasz spacer. Możemy stąd wrócić na Via Gombito inną drogą, niż przyszliśmy - Via Solata lub Via San Pancrazio i ewentualnie wejść na chwilę do kościoła pod jego wezwaniem oraz na plac przed nim, czyli Rybny Rynek (Mercato del Pesce):

Stąd już mamy blisko do Twierdzy Bergamo (Rocca), można tam dotrzeć ulicą via Alla Rocca (za Pankracym druga w lewo lub od stacji kolejki pierwsza w prawo). W XIV-wiecznym forcie znajduje się muzeum historyczne, ale można też tylko przespacerować się po parku. Rozciąga się stąd ładny widok zarówno w kierunku starego miasta, jak i Citta Bassa:

Z twierdzy znów wracamy na Plac Mercato Delle Scarpe, by ruszyć w dół jedną z najstarszych ulic w mieście - Via Porta Dipinta - do Kościoła Świętego Michała. Nie wiem, dlaczego, ale przed moim wyjazdem mapy Google pokazywały taką właśnie tradycyjną nazwę ulicy, a dziś wyświetla mi się w tym miejscu Vicolo Sant'Andrea. Jest to dokładnie ta sama ulica, ale biegnie rzeczywiście najpierw w kierunku kościoła św. Andrzeja, który nie jest ani specjalnie stary, ani ładny, więc się przy nim nie zatrzymaliśmy.

Natomiast kościół świętego Michała to bardzo ciekawa, niewielka budowla o surowym wystroju, ledwie zauważalna wśród sąsiadujących zabudowań. Datowana jest na rok 774 i uznawana za najstarszy kościół w okolicy. Wcześniej mieściła się tu pogańska świątynia Wulkana, boga ognia, kowalstwa i wulkanów. Kościół ozdobiony jest freskami. Część z nich została namalowana ręką mistrza Lorenzo Lotto, który mieszkał przez pewien czas w domu wikariusza obok kościoła.

Idąc dalej tą samą ulicą dotrzemy do klasztoru i kościoła św. Augustyna, parku, budynków uniwersytetu, jednej z czterech miejskich bram - Św. Augustyna oraz fontanny, również Di Sant'Agostino:

Stąd możemy kontynuować wycieczkę wzdłuż miejskich murów, czyli uilcą Viale delle Mura, do bramy Św. Jakuba (weneckie lwy świętego Marka!),  najładniejszej ze wszystkich i jedynej obecnie używanej wyłącznie przez pieszych. Jest to miejsce bardzo fotogeniczne, więc zatrzymaliśmy się przy nim na zdjęcia dwukrotnie, najpierw w deszczowe popołudnie, a potem jeszcze raz ostatniego dnia przed wylotem do Polski:

Spod Bramy św. Jakuba wracamy ulicą o tej samej nazwie znów pod górkę do placu Mercato delle Scarpe. Jeżeli w tym momencie zastanie nas już wieczór lub znudzi nam się spacer po starówce, mamy blisko do stacji Funicolare, więc możemy wsiąść do kolejki i zjechać na dół. Lecz jeśli jeszcze mamy ochotę zwiedzać dalej lub wrócimy tu kolejnego dnia, warto pójść do kościoła Świętego Wawrzyńca z Fontanną Lantro i zejściem do podziemi (trzeba skręcić najpierw w San Lorenzo, potem w lewo w Boccola). Niestety na razie całość jest zamknięta ze względu na prace restauracyjne, więc nie mam zdjęć ani z podziemi, ani z wnętrza świątyni:

I znowu notka się wydłużyła, a w Górnym Mieście jeszcze tyle jest do obejrzenia! Na zakończenie dzisiejszej części proponuję kontynuować spacer wzdłuż Via Gombito, by tuż za Piazza Vecchia wpaść do piekarni Il Fornaio na pyszną pizzę, sprzedawaną tam na kawałki. Podgrzewana po kawałku pizza to może nie brzmi dobrze, ale ta jest naprawdę smaczna i bardzo szczodrze obłożona dodatkami. Można ją zjeść na górze przy stoliku, lub wziąć ze sobą:

I do zobaczenia następnym razem :-)

EDIT 2018

Byłam w podziemiach z Fontanną Lantra - opis tutaj

Bergamo - Citta Alta

 Do Bergamo Alta spokojnie można dotrzeć pieszo, ale na pewno szybciej i łatwiej kolejką Funicolare. Tak też zrobiliśmy za pierwszym razem, bo zdecydowaliśmy się przenieść na górę już dość późno, poza tym wjazd kolejką, zwaną nie bez powodu "pionowym tramwajem", jest sam w sobie ciekawym przeżyciem. Mając bilet 3-dniowy ani razu nie wchodziliśmy pieszo ani też nie przeszliśmy całej drogi w dół, ale korzystaliśmy z różnych kombinacji kolejki i autobusu numer 1, który zatrzymuje się zarówno pod dolną stacją Funicolare, jak i pod górną, a także w różnych miejscach wzdłuż murów, a kończy przy stacji drugiej kolejki, jadącej z Citta Alta na wzgórze Vigilio. Poniżej na zdjęciach widoczna jest dolna stacja, wagoniki i tory, które obserwowaliśmy podczas jazdy. Poza tym prawie nic nie widać, więc warto czasami wybrać inny sposób dotarcia na górę, szczególnie, jeśli jedzie się tam kilka razy.

Od razu powiem, że zdjęcia trochę gubią głębię i proporcje, przez co wjazd wydaje się wcale nie taki stromy. W rzeczywistości nachylenie torów było znacznie większe i naprawdę robiło wrażenie:

Z kolejki wysiada się na Piazza Mercato Delle Scarpe, skąd ulicą Via Gombito można dojść do dużego białego budynku, zbudowanego w stylu neoklasycznym - Palazzo Nuovo, w którym mieści się jedna z najważniejszych publicznych włoskich bibliotek - Biblioteka Angelo Mai. Przed pałacem widać XVIII-wieczną fontannę Contarini z rzeźbami z 1780 roku:

W tym miejscu ulica przechodzi w centralny plac górnego miasta, czyli Piazza Vecchia. Kolejny ważny budynek tego placu to XII-wieczny, bogato zdobiony Pallazzo della Ragione, jeden z najstarszych włoskich ratuszy, z charakterystyczną płaskorzeźbą weneckiego lwa. Nad placem góruje mierząca 52 metry wieża miejska (Torre Civica) z zegarem, nazywana Campanone. Zbudowana na przełomie XI i XII wieku jako siedziba rodu Suardich jest najwyższą tego typu konstrukcją w mieście. Na jej szczyt można dotrzeć pokonując około 300 schodów lub jadąc windą. Wejście na wieżę kosztuje 5 €.

Pod arkadami Palazzo della Ragione przechodzimy na kolejny plac, Piazza del Duomo, na którym znajduje się bazylika Santa Maria Maggiore z 1137 roku, stanowiąca jedną z największych architektonicznych skarbów Bergamo. Budowla zachowuje oryginalne kształty architektoniczne lombardzkiego stylu romańskiego:

Kościół został zbudowany jako dopełnienie ślubów, złożonych kilka lat wcześniej Matce Boskiej przez mieszkańców Bergamo, proszących ją o wyratowanie od suszy, głodu i dżumy, jakie nawiedziły miasto. Charakteryzuje się przepięknym barokowym wystrojem z XVII wieku, chociaż bryła zewnętrzna wydaje się dość surowa i nie zapowiada aż takiego bogactwa. W kościele znajduje się między innymi ciekawy drewniany konfesjonał z 1704 roku oraz freski i malowidła z różnego okresu. Od nadmiaru wrażeń głowa puchnie:

Wejście do Bazyliki możliwe jest zarówno od strony Piazza del Duomo przez portal czerwonych lwów, jak i ze znajdującego się po przeciwnej stronie Piazza Rosate przez portal białych lwów. Oba powstały w drugiej połowie XIV wieku. Na zdjęciach najpierw białe lwy, potem czerwone:

Od strony Placu Rosate widoczna jest niewielka okrągła Kaplica Świętego Krzyża (Tempietto albo Capella di Santa Croce) datowana na XI wiek:

 

Przylegająca do bazyliki XV-wieczna Kaplica Colleonich to prawdziwa perła lombardzkiej architektury renesansowej i główny symbol miasta. Zachwyt budzi misternie wykonana fasada z różnokolorowego marmuru i wspaniałe freski na plafonie. Kaplicę, pełniącą rolę mauzoleum, ufundował kondotier Bartolomeo Colleoni. Wiąże się z nim pewna ciekawostka. Colleoni został obdarzony trzema jądrami, które uczyniono elementem rodzinnego herbu. Herb łatwo znajdziemy na bramie do kaplicy. Jest wygłaskany do połysku, bo potarcie owych trzech jąder ma rzekomo przynosić szczęście:

Na prawo znajduje się Baptysterium, powstałe w roku 1340:

Plac Duomo nie nazywa się tak bez powodu, oczywiście znajduje się tu katedra. Duomo di Bergamo to kolejny już kościół, dedykowany patronowi miasta - Świętemu Aleksandrowi. Jego złotą postać ustawiono na kopule katedry, ale widać ja tylko z daleka:

Historia świątyni jest bardzo ciekawa. Do XVI wieku w Bergamo funkcjonowały dwie katedry: jedna na placu Duomo, pod wezwaniem świętego Wincentego, oraz znajdująca się w innym miejscu katedra świętego Aleksandra. Ta druga została wyburzona przez Wenecjan podczas budowy murów. Na skutek decyzji papieża Innocentego XI połączono obie kapituły i od tego czasu katedra świętego Wincentego, jako już jedyna w mieście, zyskała nowego patrona. Wewnątrz jest sześć ciekawych kaplic. Jedna z nich poświęcona jest pochodzącemu z Bergamo - papieżowi Janowi XXIII. W podziemiach znajduje się muzeum katedralne. Wyposażenie wnętrza pochodzi głównie z XVIII wieku:

Z Palcu Katedralnego wróciliśmy na główną ulicę, pod surową, prostokątną wieżę Torre Gombito (kamienny mur na prawo od literki "i", oznaczającej informację turystyczną), która czasami jest udostępniana turystom. Niestety aktualnie tylko w poniedziałki, a my mieliśmy już na ten dzień inne plany. Na zdjęciu widać, jak wygrzewaliśmy się w śródziemnomorskim kraju, na szczęście tylko przez pierwsze 3 popołudnia  :-)

Skręciwszy wzdłuż placu Mercato del Fieno trafiliśmy do sympatycznej trattorii "Tre Torri". Nikt tam wprawdzie nie mówi po angielsku, ale zupełnie nam to nie przeszkadzało:

Serwują tu rewelacyjne pierożki casoncelli alla bergamasca. Polecam to pyszne danie każdemu, kto chciałby spróbować jakiegoś miejscowego specjału, nie nadwyrężając przy tym zbyt mocno portfela :-). Tak nam posmakowało, że zamówiliśmy je potem jeszcze raz w innej restauracji. Dodatkowo kupiliśmy w Carfourze jedno opakowanie do domu, choć już sosik trzeba było zrobić samemu, a to nie jest taka prosta sprawa. Muszę jeszcze poćwiczyć smażenie liści szałwii, żeby osiągnąć odpowiedni stopień "chrupkości".

Za trattorią droga prowadzi do rzadko odwiedzanego klasztoru Convento di San Francesco, pochodzącego z XIII wieku. W środku czekają na nas klimatyczne claustro (krużganki) w romańskim stylu i piękne widoki na okolicę:

A o tym, co można zrobić potem, napiszę już innym razem.