Dziś kontynuujemy zwiedzanie Rygi średniowiecznej (głównie, ale nie tylko). Żeby się bardziej wczuć w klimat dawnych wieków, zatrzymajmy się na moment obok panów, którzy zapraszają klientów do staromiejskiej restauracji:
W pobliżu kościoła świętego Jakuba stoją obok siebie "Trzej Bracia" - piękne stare kamieniczki, choć nie wszystkie średniowieczne. Najstarszy budynek, pod numerem 17 (pierwszy z prawej strony), pochodzi z XV wieku i jest utrzymany w stylu surowego gotyku. Jest nieznacznie cofnięty względem pozostałych dwóch i na pierwszym zdjęciu jest w ogóle niewidoczny. Cechuje go gotycki schodkowy szczyt i białe tynki. Środkowa kamieniczka, pod numerem 19, z 1646 roku, zbudowana została w stylu modnego na terenie Europy Północnej manieryzmu niderlandzkiego. Pod numerem 21 (z lewej strony kompleksu) wznosi się najmłodszy, wąski dom z XVIII wieku, wzniesiony w stylu barokowym:
A teraz pora na pocztówkową wizytówkę Rygi - Dom Czarnogłowych. Ryska organizacja Czarnogłowych (kupców Ryskich w stanie kawalerskim), istniejąca od 1416 do 1939 roku, była bardzo silna i zamożna. Powstała z bractwa Świętego Jerzego, które działało nie tylko w Rydze, ale też w wielu innych nadbałtyckich miastach, np. w Gdańsku i Tallinie, i skupiało tak zwanych junkrów (rycerzy), pochodzących z bogatych rodzin niemieckich. Początkowo dom służył kupcom skupionym w Wielkiej Gildii. Bractwo Czarnogłowych zajęło górną część gmachu w 1477 roku, natomiast cały budynek przeszedł na ich własność z początkiem XVIII wieku.
Niestety obecny budynek to współczesna rekonstrukcja, aczkolwiek bardzo staranna, wykonana w roku 1999, ponieważ oryginalny w czasie wojny został całkowicie zburzony. Pierwotna gotycko-renesansowa budowla, nazywana Dworem Artusa (Bractwo świętego Jerzego, tak w Gdańsku, jak i w Rydze, naprawdę lubiło króla Artura!), została zbudowana najprawdopodobniej w pierwszej połowie XIV wieku, później była parokrotnie przebudowywana, zachowując jednak swój gotycki styl. Największej przebudowy, w stylu niderlandzkiego manieryzmu, dokonano w latach 1619 - 1625, kiedy zmieniono elewacja frontową:
Przy okazji warto wspomnieć o stojącym w pobliżu pomniku Rolanda, średniowiecznym symbolu miasta:
Wspomniałam przed chwilą o Wielkiej Gildii, więc teraz jeszcze w kilku zdaniach rozwinę ten temat. Pierwsza Gildia Ducha Świętego (będąca stowarzyszeniem kupców i rzemieślników), powstała w Rydze w 1252 roku. Wraz z rozwojem miasta zaszła potrzeba rozdzielenia interesów tych dwóch najbardziej wpływowych grup zawodowych, co też ostatecznie nastąpiło w 1354 roku. W efekcie podziału powstała Mała Gildia świętego Jana, skupiająca rzemieślników i Wielka Gildia Matki Boskiej, zrzeszająca kupców. W XIX wieku zmienił się ich charakter. Wielka Gildia przekształcona została w nowoczesną izbę kupiecką, a Mała Gildia - we wpływową izbę przemysłową.
Gmachy obu gildii powstały w średniowieczu i oba w XIX wieku przebudowano w stylu neogotyckim. Dziś w dawnym budynku Małej Gildii znajduje się centrum kulturalne, a w gmachu Wielkiej Gildii ma swoją siedzibę Łotewska Narodowa Orkiestra Symfoniczna. Na pierwszym zdjęciu Mała Gildia, na drugim obie, Wielka na prawo od małej, a na trzecim jeszcze ja z Iwoną "na tle":
Budynki Małej i Wielkiej Gildii stoją na Placu Liwskim, jednym z najbardziej urokliwych miejsc ryskiej starówki. Bardzo mi się tu spodobała aranżacja ogrodnicza - trawnik w formie łąki kwiatowej. Musiałam koniecznie się tam też uwiecznić:
Z Placu Liwskiego niecałe sto metrów dzieli nas od Baszty Prochowej:
W średniowieczu miasto było otoczone murami z 28 wieżami i basztami. Niewiele się z tego zachowało, a Baszta Prochowa, istniejąca co najmniej od 1330 roku, jest jedną z trzech, które dziś możemy oglądać. Po zniszczeniach w czasie ataku Szwedów została ponownie odbudowana, a renowację pod koniec XIX wieku zawdzięcza ryskim studentom. Otrzymali oni wieżę na cele naukowe w zamian za remont. Sprytni żacy zebrali zgromadzone tam wieloletnie ptasie odchody i sprzedali je za sumę 612 rubli w złocie. Kwota ta pozwoliła na renowację oraz urządzenie starej wieży. Poniżej baszta prochowa, zrekonstruowane fragmenty murów i ich najbliższe otoczenie:
Wcześniej do miasta prowadziły dwie wielkie bramy: Piaskowa i Jakuba. W 1698 roku we fragmencie muru obronnego wykuto Bramę Szwedzką, stanowiąca część tak zwanego domu architekta, którą przeszłam na drugą stronę murów:
Na zakończenie popatrzmy jeszcze na starą Rygę z góry, z tarasu widokowego na wieży kościoła świętego Piotra (na nowszą popatrzymy w następnej notce). Na pierwszym zdjęciu widać trzy budynki z wysokimi wieżami, są to, patrząc od lewej strony, w samym rogu - ratusz, przy moście - katedra luterańska, a na tle wysokiego wieżowca zielony dach wieży kościoła świętego Jakuba. Na drugim zdjęciu, na zbliżeniu, trochę lepiej widać obiekty stojące tuż obok katedry, na lewo neogotycki kościół anglikański, na prawo maleńki, ledwie widoczny, kościół katolicki Matki Boskiej Bolesnej, a za nim zamek. Na trzecim i czwartym, w samym środeczku - obie Gildie:
Na ostatnim zdjęciu na prawo od Wielkiej Gildii widać pewien żółty budynek. To jeden z symboli Rygi, Dom Kotów. Ale to już nie jest średniowieczna budowla, więc będzie o niej następnym razem. A zatem do zobaczenia wkrótce.



























Brak komentarzy:
Prześlij komentarz